Welsh Government

Y diweddaraf am COVID-19

COVID-19: canllawiau ar brosiectau ymchwil iechyd a gofal cymdeithasol at ddibenion addysgol 20/03/20

Gwasanaeth Cefnogi a Chyflenwi Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru: Canllawiau ynglŷn â bod yn barod ar gyfer y brigiad mewn achosion o COVID-19 ac ymateb iddo (pdf) 18/03/20

Awdurdod Ymchwil Iechyd: Canllawiau i Covid-19 ar gyfer Noddwyr, Safleoedd ac Ymchwilwyr

Asiantaeth Rheoleiddio Meddyginiaethau a Chynhyrchion Gofal Iechyd: Cyngor ar Reoli Treialon Clinigol o ran Coronafeirws

Adran Iechyd a Gofal Cymdeithasol: Canllawiau ar effaith COVID-19 ar ymchwil y mae’r NIHR yn ei hariannu neu ei chefnogi

 

Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru: Datganiad COVID-19

Y diweddaraf ar 20/03/20

Nes clywir yn wahanol, mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru, trwy ei wasanaethau, yn oedi â sefydlu safleoedd unrhyw astudiaethau newydd neu barhaus yn y GIG ac ar safleoedd gofal cymdeithasol os nad ydyn nhw’n astudiaethau COVID-19 sydd â blaenoriaeth genedlaethol. Bydd hyn yn galluogi ein gweithlu ymchwil i ganolbwyntio ar gyflawni’r astudiaethau COVID-19 sydd â blaenoriaeth genedlaethol neu ar alluogi rhoi staff ar waith mewn gofal rheng flaen lle bo angen. Mae’r astudiaethau hyn yn galluogi casglu tystiolaeth glinigol ac epidemiolegol i ddarparu sail ar gyfer polisi cenedlaethol a bydd yn galluogi datblygu triniaethau, diagnosteg a brechiadau newydd a’u rhoi ar brawf. Bydd Gwasanaethau Y&D y GIG yn canolbwyntio’n llwyr ar gyflawni’r astudiaethau COVID-19 hyn sydd â’r flaenoriaeth uchaf.

Yn ystod yr amser hwn, bydd yr MHRA a’r HRA yn parhau i ddarparu gwasanaeth cymeradwyo ar gyfer pob astudiaeth, gan flaenoriaethu astudiaethau yn unol â’r sefyllfa genedlaethol, gan sicrhau y bydd modd ailddechrau sefydlu safleoedd yn ddi-oed maes o law.

Datganiad 17/03/20

Gan weithio gyda phartneriaid ledled y system iechyd a gofal, mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n galluogi ac yn cyflenwi ymchwil o’r radd flaenaf sy’n trawsnewid bywydau pobl, sy’n hybu twf economaidd ac sy’n hyrwyddo gwyddoniaeth. Dyna pam fod yn rhaid i gymuned Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru flaenoriaethu gweithgarwch ymchwil COVID-19 sydd wedi’i noddi’n genedlaethol ac sy’n elfen allweddol o ymateb cyffredinol y Llywodraeth. Rydyn ni’n annog pob rhan o’r system ymchwil i helpu i yrru’r astudiaethau hyn ymlaen yn gyflym.

Mae llawer o’n cymuned sy’n gyrru neu’n cyflawni ymchwil Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru hefyd yn darparu gofal uniongyrchol i gleifion a’r cyhoedd. O ystyried graddfa her genedlaethol a byd-eang COVID-19, dylai gweithwyr iechyd a gofal proffesiynol clinigol ac academaidd y mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n eu hariannu, ac sy’n gweithio ar bethau yn hytrach na COVID-19, flaenoriaethu gofal rheng flaen os ydy’r sefydliadau sy’n eu cyflogi yn gofyn am hyn. Yn yr un modd, dylai staff ymchwil sydd â sgiliau perthnasol eraill, fel fferyllwyr a thechnegwyr labordy, hefyd flaenoriaethu cefnogaeth i ofal rheng flaen. Hefyd, dylai ymchwilwyr ymgynghori â’u cyflogwyr i sicrhau bod cyfleusterau sy’n cefnogi astudiaethau ymchwil ar hyn o bryd ar gael i ofal rheng flaen.

Bydd hyn yn golygu ei bod hi’n bosibl y bydd angen oedi â llawer o astudiaethau ymchwil y mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n eu hariannu (trwy wasanaethau Y&D y GIG a rhannau o seilwaith ehangach Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru), er mwyn rhyddhau staff y mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n eu hariannu i helpu i atgyfnerthu’r ymateb rheng flaen i COVID-19. Hefyd, rydyn ni’n cydnabod ei bod hi’n bosibl y bydd angen i sefydliadau sy’n dal dyfarniadau Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru oedi ag astudiaethau ymchwil oherwydd rhesymau iechyd cyhoeddus y mae amodau lleol yn eu pennu.

Fodd bynnag, dylai treialon clinigol neu astudiaethau ymchwil eraill y mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n eu hariannu neu’n eu cefnogi barhau os bydd rhoi’r gorau iddyn nhw’n cael effeithiau niweidiol sylweddol ar ofal parhaus yr unigolion sy’n cymryd rhan yn yr astudiaethau hynny. Mae’r rhain yn benderfyniadau clinigol y bydd angen i benderfynwyr lleol eu gwneud fesul achos ar sail asesiadau lleol o risg a chapasiti.

Bydd pob sefydliad sy’n dal dyfarniadau Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru sydd wedi’u hoedi yn parhau, yn y tymor byr, i dderbyn taliadau oddi wrth Is-adran Y&D Llywodraeth Cymru, yn unol ag atodlenni talu cytundebol presennol Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru. Caiff hyn ei adolygu a, lle bo angen, caiff atodlenni talu eu diweddaru trwy’r broses gytundebol arferol. Lle bo angen, caiff pethau cyflawnadwy contractau eu haildrefnu, gan ganiatáu i staff ganolbwyntio ar ofal rheng flaen ac ymchwil i COVID-19.

Os oes gan unrhyw unigolion neu sefydliadau y mae ffrwd ariannu benodol Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n eu hariannu a/neu’n eu cefnogi gwestiynau eraill, dylen nhw gysylltu â’r Is-adran Y&D i gychwyn. Gallwch chi gysylltu â’ch cysylltiadau arferol, ond os oes unrhyw amheuaeth, gallwch chi gysylltu trwy’r pwyntiau cyswllt a amlinellir isod.

Mae Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru’n gweithio’n agos ag NIHR, CSO yr Alban ac Is-adran Y&D HSC Gogledd Iwerddon i sicrhau bod y pethau rydyn ni’n eu cyfathrebu yn gyson.

Mae ein cydweithwyr yn NIHR wedi cynhyrchu Cwestiynau ac Atebion a bydd yr egwyddorion yn yr ymatebion hefyd yn berthnasol i’r gymuned ymchwil yng Nghymru.

www.nihr.ac.uk/documents/qanda-on-the-impact-of-covid-19-on-research-funded-or-supported-by-nihr/24467

Mae yna ddolenni gwe i’r datganiadau yn Lloegr, yr Alban a Gogledd Iwerddon.

Byddwn ni’n diweddaru’r cyngor hwn wrth i bethau ddatblygu ymhellach.

Yn olaf, hoffwn i ddiolch ichi am yr ymdrechion rydych chi eisoes yn eu gwneud i gefnogi ymchwil COVID-19 a’ch ymateb i anghenion y system iechyd a gofal yn ystod yr amseroedd hynod hyn.

Yr Athro Kieran Walshe Cyfarwyddwr Ymchwil Iechyd a Gofal Cymru